De hut van Oom Tom

Uit Wikikids
Naar navigatie springen Naar zoeken springen

De hut van Oom Tom, vroeger bekend als de negerhut van Oom Tom is een oorspronkelijk Amerikaans boek van Harriet Beecher Stowe, geschreven in 1852, niet zo lang voor de afschaffing van de slavernij. Het is een van de bekendste boeken ooit en heeft de anti-slavernijbeweging enorm geholpen. Het is in vele talen vertaald en vaak herdrukt. Ook zijn er films van het verhaal gemaakt. Vooral voor Amerikaanse christenen was het een stimulans om van de slavernij af te willen, omdat het boek laat zien hoe onrechtvaardig slavernij is en de slaven uit Afrika beslist geen mindere mensen waren. Toen de latere Amerikaanse president Abraham Lincoln in 1862 tijdens de Amerikaanse burgeroorlog Harriet Beecher Stowe ontmoette, toen zei hij: "Dus jij bent die kleine vrouw die de oorzaak is van de Amerikaanse Burgeroorlog".

Verhaal

Let op!
Hieronder staat de samenvatting van een verhaal.
Soms is het niet leuk als je al weet hoe het verhaal afloopt!
Een vroege versie van de hut van Oom Tom.
Oom Tom wordt door een mede-slavin verzorgd nadat hij is afgeranseld.
Simon Legree schopt Oom Tom. Legree wordt hier nog beschaafd weergegeven.

Het verhaal begint op de plantage van meneer Shelby in Kentucky. Shelby is een aardige man en goed voor z'n slaven, maar hij verliest veel geld op de beurs. Als zijn schuldeiser Haley komt, moet Shelby aan hem twee slaven afstaan: Tom, ook wel Oom Tom, een man van middelbare leeftijd en erg gelovig, aardig, eerlijk, trouw en rechtvaardig. De tweede is Harry, een kind van rond de 9 dat erg vrolijk is. Door een toeval hoort Harry's moeder Eliza het slechte nieuws en ze vlucht.

Tom hoort het ook van tevoren, maar hij besluit niet te vluchten. Als hij zou vluchten dan zouden alle slaven verkocht moeten worden. Als hij wordt meegevoerd met Haley, komt hij terecht op een boot. Intussen heeft Haley een vriend met zijn zakenpartner, Tom Loker en meneer Marks achter Eliza aangestuurd, terwijl die al bij haar man is, die ook van een plantage is gevlucht. Eliza en haar man (George Harrison), zijn inmiddels bij de quakers, een soort christelijk geloof waarin vriendschap heel belangrijk is. Zij beschermen hen en als Tom Loker hen eindelijk heeft gevonden valt hij van een rots en staakt hij de jacht. Eliza, George en Harry bereiken veilig het vrije Canada. Intussen is Tom op de boot op de Mississippi belandt waar hij Eva ontmoet, een bijzonder aardig meisje dat veel geloviger is dan normaal bij kinderen van haar leeftijd. Als zij in het water valt en hij haar redt, is de vader van Eva, Augustine St. Clare, zo blij dat hij zich laat overhalen Tom te kopen. B

Bij St. Clare heeft Tom het goed, alleen kan hij het niet verdragen dat Augustine niet echt christelijk is. Ook komt dan Ophelia St. Clare uit New England naar St. Clare om wat dingen te regelen in zijn huishouden. Als blijkt dat Eva een erge ziekte heeft (het wordt niet duidelijk welke) gaat ze nog meer met Tom om. Eva krijgt veel visioenen en ze wil alleen niet dood gaan omdat ze dan afscheid moet nemen van iedereen van wie ze houdt. Ze wil de slaven helpen en begint met leeslessen voor sommige slaven. Als ze op een dag met Tom bij een meer zit zegt ze het "Nieuwe Jeruzalem" te zien en ze straalt. Na een tijdje gaat ze dood en iedereen treurt. Tom blijft dromen van Eva en ze verschijnt als een soort engel voor hem in dromen. Dan lukt het Ophelia om Topsy op te voeden. Topsy is een slaaf die St. Clare aan Ophelia heeft gegeven een die Ophelia vreselijk vindt. Topsy is namelijk heel eigenwijs en ze heeft erg weinig zelfvertrouwen. Dat klinkt gek, maar als je je leven lang zweepslagen legt dan is het niet zo raar. Ophelia is tegen de slavernij maar ze heeft toch een aangeboren angst voor zwarte en bruine mensen. Als Eva dan Topsy heeft omgepraat overwint Ophelia haar angst en ze leert van iedereen te houden. Dan komt goed nieuws voor Tom. Z'n meester heeft besloten hem vrijheid te geven en hij wil de papieren gaan opmaken... s'Avonds wordt hij binnengedragen. Tijdens een vechtpartij in een café probeerde hij de ruziemakers te kalmeren toen hij een dolk in z'n zij kreeg. St. Clare sterft en Tom is hierdoor net niet vrijgelaten.

Marie, de harteloze en egoïstische weduwe van St. Clare, besluit alle slaven te verkopen. Tom belandt op een veiling en wordt verkocht aan Simon Legree, een uiterst wrede plantagehouder die tegen het christelijk geloof is omdat die regels hem in de weg staan. Hij en zijn opzichters Sambo en Quimbo voeren een streng bewind en vluchten is onmogelijk. Eenmaal daar krijgt Tom al gauw problemen. Hij vertikt het om zijn medeslaven af te ranselen en daarom wordt hij zelf gegeseld. Uiteindelijk helpt Tom om twee vrouwen te laten ontsnappen. Hij ontsnapt zelf niet want hij gelooft dat hij snel in de Hemel zal zijn.

Intussen is meneer Shelby gestorven en zijn zoon George en weduwe hebben eindelijk genoeg geld om Tom los te kopen. George gaat naar Tom op zoek en ontdekt uiteindelijk dat hij bij Simon Legree moet zijn. Hij gaat op zoek en vindt Oom Tom, stervende. Tom ziet nog net George en dan is hij gerust waarna hij sterft. Als Legree zegt dat hij alle drukte hierover niet snapt, slaat George hem woedend tegen de grond en hij neemt Toms lichaam mee. Tom wordt begraven een eindje verder buiten de plantage. Simon Legree gaat steeds meer drinken maar z'n geweten laat hem niet met rust. Hij krijgt vreselijke nachtmerries en het verhaal gaat dat het in zijn huis spookt. Uiteindelijk wordt hij ernstig ziek door zijn drankverslaving. George keert terug en als eerbetoon aan Oom Tom zijn vanaf dat moment alle slaven op de plantage van Shelby vrij.

De ontsnapte George Harrison en Eliza emigreren met Harry uiteindelijk naar Liberia. Ze vinden ook Cassy terug, een van de vrouwen die dankzij Oom Toms medewerking van de plantage van Legree is ontsnapt. Cassy blijkt de moeder van Eliza te zijn.

Nasleep

Het boek heeft veel opschudding veroorzaakt in Amerika en de rest van de wereld en het was ook de bedoeling van de schrijfster om de mensen op de gruwelijkheden van de slavernij te wijzen. Het werd bijna een "bijbel" van de anti-slavernijbeweging. In 1852 al werd het vertaald door C.M. Mensing in het Nederlands en sindsdien is het vaak herdrukt.

Externe links

  • scholieren.com, hier vind je een aantal scholierenverslagen van het boek
  • Wikisource heeft een jeugdbewerking van het verhaal
Afkomstig van Wikikids , de interactieve Nederlandstalige Internet-encyclopedie voor en door kinderen. "https://wikikids.nl/index.php?title=De_hut_van_Oom_Tom&oldid=755527"